♥♥ Best ♥♥ Friend ♥♥ Forever♥♥

Welcome to the forum
 
Trang ChínhCalendarTrợ giúpTìm kiếmThành viênNhómĐăng kýĐăng Nhập

Share | 
 

 ÔN TẬP NGỮ VĂN HKI 9 (PHẦN 3)

Xem chủ đề cũ hơn Xem chủ đề mới hơn Go down 
Tác giảThông điệp
admin
Admin
avatar

Tổng số bài gửi : 24
Join date : 10/11/2011
Age : 19
Đến từ : Trà Vinh

Bài gửiTiêu đề: ÔN TẬP NGỮ VĂN HKI 9 (PHẦN 3)   Wed Nov 30, 2011 7:16 pm

[color=blue][b]II. VĂN HỌC HKII.

1: Baøi vieát “Baøn veà ñoïc saùch” cuûa Chu Quang Tiềm coù söùc thuyeát phuïc cao theo em. Ñieàu aáy ñöôïc taïo neân töø nhöõng yeáu toá cô baûn naøo?
- Chu Quang Tieàm laø moät nhaø mó hoïc vaø lí luaän noåi tieáng cuûa Trung Quoác. OÂng baøn veà ñoïc saùch laàn naøy khoâng phaûi laàn ñaàu. Baøi vieát naøy laø keát quaû cuûa quaù trình tích luõy kinh nghieäm, daøy coâng suy nghó, laø nhöõng lôøi baøn taâm huyeát cuûa ngöôøi ñi tröôùc muoán truyeàn laïi cho theá heä sau.
- Noäi dung caùc lôøi baøn vaø caùch trình baøy cuûa taùc giaû vöøa ñaït lyù vöøa thaáu tình: Caùc yù kieán, nhaän xeùt ñöa ra thaät xaùc ñaùng, coù lí leõ. Ñoàng thôøi taùc giaû laïi trình baøy baèng caùch phaân tích cuï theå, baèng gioïng chuyeän troø, taâm tình thaân aùi ñeå chia seû kinh nghieäm thaønh coâng, thaát baïi trong thöïc teá.
- Boá cuïc cuûa baøi vieát chaët cheõ, hôïp lyù, caùc kieán thöùc ñöôïc daãn daét moät caùch töï nhieân.
- Ñaëc bieät, baøi vaên nghò luaän naøy coù söùc thuyeát phuïc, söùc haáp daãn cao bôûi caùch vieát giaøu hình aûnh. Nhieàu choã, taùc giaû duøng caùch ví von thaät söï cuï theå, thaät thuù vò. Ví duï “lieác qua” tuy raát nhieàu “ñoïng laïi” raát ít, gioáng nhö aên uoáng....” “laøm hoïc vaán gioáng nhö ñaùnh traän....”? Ñoïc nhieàu maø khoâng chòu suy nghó saâu, nhö cöôõi ngöïa ñi qua chôï”, “gioáng nhö con chuoät chui vaøo söøng traâu, caøng chui saâu caøng heïp, khoâng tìm ra loái thoaùt...”
2: Trong baøi “Baøn veà ñoïc saùch”, taùc giaû khuyeân phaûi choïn saùch maø ñoïc. Em haõy phaân tích caùc lyù do khieán moïi ngöôøi phaûi ñoïc saùch.

- Ñoïc saùch coù vai troø vaø yù nghóa raát quan troïng trong cuoäc soáng, nhöng ñoïc nhö theá naøo? Choïn saùch ñeå hoïc laø moät vaán ñeà khoâng ñôn giaûn. Hieän nay, treân thò tröôøng coù nhieàu loaïi saùch khaùc nhau, chaát löôïng khaùc nhau neân phaûi choïn saùch coù giaù trò ñeå ñoïc. Hôn nöõa, söùc ngöôøi vaø thôøi gian coù haïn, khoâng choïn saùch ñoïc thì laõng phí söùc mình vaø thôøi gian.
- Ñeå nhaän thöùc vaán ñeà phong phuù, ña daïng, caàn ñoïc nhieàu loaïi saùch khaùc nhau: saùch khoa hoïc kó thuaät, saùch vaên hoïc, saùch chuyeân moân, saùch lòch söû...Nhö vaäy, neáu bieát choïn saùch toát, saùch coù giaù trò ñeå ñoïc, thì ngöôøi ñoïc saùch seõ thu nhaän ñöôïc nhieàu boå ích, noùi nhö Macxim Gorki laø “saùch môû ra tröôùc maét toâi nhöõng chaân trôøi môùi”. Ñoù laø moät trong nhöõng lí do khieán chuùng ta caàn phaûi choïn saùch ñeå ñoïc.
3: Töø vaên baûn “Baøn veà ñoïc saùch” cuûa Chu Quang Tieàm em haõy neâu baûn chaát cuûa loái hoïc ñoái phoù vaø neâu taùc haïi cuûa noù?
- Hoïc ñoái phoù laø hoïc khoâng laáy vieäc hoïc laøm muïc ñích, xem hoïc laø phuï, tröôùc caùc baøi taäp chæ laøm qua loa, ñaïi khaùi, hoaëc cheùp laïi baøi cuûa ngöôøi khaùc, cheùp laïi baøi trong caùc saùch tham khaûo, saùch giaûi baøi taäp.
- Hoïc ñoái phoù laø caùch hoïc thuï ñoäng, khoâng chuû ñoäng laø caùch hoïc ñoái phoù, caùch hoïc naøy laøm cho ngöôøi hoïc gioáng moät coã maùy, tröôùc moät vaán ñeà, moät hieän töôïng baát ngôø trong cuoäc soáng luùng tuùng, khoâng theå giaûi quyeát ñöôïc.
- Hoïc ñoái phoù laø caùch hoïc hình thöùc, gioáng “Cöôõi ngöïa xem hoa” khoâng ñi saâu vaøo thöïc chaát kieán thöùc cuûa baøi hoïc.
- Hoïc ñoái phoù duø coù baèng caáp thì cuõng voâ duïng, vì khoâng coù kieán thöùc neân chaúng laøm ñöôïc vieäc gì, daãn ñeán chæ laø moät ngöôøi voâ duïng.
- Nhö vaäy, hoïc ñoái phoù laø kieåu hình thöùc, bò ñoäng, khoâng laáy vieäc hoïc laøm muïc ñích nghieâm chænh. Loái hoïc ñoù, chaúng nhöõng laøm cho con ngöôøi meät moûi, maø khoâng coøn taïo ra ñöôïc nhöõng con ngöôøi coù ích cho ñaát nöôùc. Bôûi vaäy, khoâng neân hoïc ñoái phoù, caàn hoïc haønh nghieâm tuùc, tích cöïc, chuû ñoäng, saùng taïo trong hoïc taäp môùi ñöa laïi keát quaû cao trong hoïc taäp vaø trôû thaønh nhöõng coâng daân coù ích trong söï nghieäp xaây döïng ñaát nöôùc vaø baûo veä Toå quoác xaõ hoäi chuû nghóa.
4: Theo Nguyeãn Ñình Thi, noäi dung phaûn aùnh cuûa vaên ngheä laø gì?
- Taùc phaåm ngheä thuaät laáy chaát lieäu ôû thöïc taïi cuoäc soáng khaùch quan nhöng khoâng phaûi laø söï sao cheùp giaûn ñôn, “chuïp aûnh” nguyeân xi thöïc taïi aáy. Khi saùng taùc moät taùc phaåm, ngheä só göûi vaøo ñoù moät caùch nhìn, moät lôøi nhaén göûi rieâng cuûa mình. Noäi dung cuûa taùc phaåm vaên ngheä khoâng phaûi chæ laø caâu chuyeän, con ngöôøi nhö ôû ngoaøi ñôøi maø quan troïng hôn laø tö töôûng, taám loøng cuûa ngheä só göûi gaém vaøo ñoù.
Ví duï: Nguyeãn Du ñaõ saùng taùc neân “Truyeän Kieàu” moät kieät taùc cuûa vaên hoïc Vieät Nam “Truyeän Kieàu” ngöôøi ñoïc caûm thoâng saâu saéc tröôùc soá phaän “hoàng nhan baïc meänh” cuûa Thuùy Kieàu, caêm thuø xaõ hoäi phong kieán ñaõ ñaåy nhöõng con ngöôøi taøi saéc nhö Kieàu vaøo böôùc ñöôøng cuøng, töø ñoù caøng traân troïng hôn taám loøng nhaân ñaïo cuûa taùc giaû ñoái vôùi nhöõng soá phaän ñen baïc trong xaõ hoäi cuõ.
- Taùc phaåm vaên ngheä khoâng caát leân nhöõng lôøi lí thuyeát khô khan maø chöùa ñöïng taát caû nhöõng say söa, vui buoàn, yeâu gheùt, mô moäng cuûa ngheä só. Noù mang ñeán cho chuùng ta bao rung ñoäng, ngôõ ngaøng tröôùc nhöõng ñieàu töôûng chöøng ñaõ quen thuoäc. Ví duï: chæ laø tieáng suoái, laø aùnh traêng, laø taám loøng cuûa moät ngöôøi yeâu nöôùc, nhöng qua baøi thô “Caûnh khuya” cuûa Baùc, ngöôøi ñoïc caûm nhaän ñöôïc bao ñieàu môùi laï: “Tieáng suoái trong nhö tieáng haùt xa – Traêng loàng coå thuï boùng loàng hoa - Caûnh khuya nhö veû ngöôøi chöa nguû - Chöa nguû vì lo noãi nöôùc nhaø”.
- Noäi dung cuûa vaên ngheä coøn laø nhöõng rung caûm, nhaän thöùc cuûa töøng ngöôøi tieáp nhaän. Noù seõ ñöôïc môû roäng phaùt huy voâ taän qua töøng theá heä ngöôøi ñoïc, ngöôøi xem...
Nhö vaäy, noäi dung cuûa vaên ngheä khaùc vôùi noäi dung cuûa caùc boä moân khoa hoïc xaõ hoäi nhö daân toäc hoïc, xaõ hoäi hoïc, lòch söû, ñòa lyù...nhöõng boä moân khoa hoïc naøy khaùm phaù, mieâu taû vaø ñuùc keát boä maët töï nhieân hay xaõ hoäi, caùc quy luaät khaùch quan. Vaên ngheä taäp trung khaùm phaù, theå hieän chieàu saâu tính caùch, soá phaän, theá giôù beân trong cuûa con ngöôøi. Noäi dung chuû yeáu cuûa vaên ngheä laø hieän thöïc mang tính cuï theå, sinh ñoäng, laø ñôøi soáng tình caûm cuûa con ngöôøi qua caùi nhìn vaø tình caûm caù nhaân cuûa ngheä só.
5: Nêu giá trị nghệ thuật đặc sắc cuûa vaên baûn “Tieáng noùi cuûa vaên ngheä” - Nguyeãn Ñình Thi?

- Vaên baûn ‘Tieáng noùi cuûa vaên ngheä” cuûa Nguyeãn Ñình Thi ñaõ theå hieän nhöõng neùt ñaëc saéc trong ngheä thuaät nghò luaän qua maáy ñieåm cô baûn sau:
+ Veà boá cuïc cuûa vaên baûn : chaët cheõ, hôïp lí, caùch daãn daét töï nhieân
+ Caùch vieát vöøa chaët cheõ, vöøa giaøu hình aûnh vaø caûm xuùc, coù nhieàu daãn chöùng veà thô vaên, veà ñôøi soáng thöïc teá ñeå khaúng ñònh thuyeát phuïc caùc yù kieán, nhaän ñònh, ñeå taêng theâm söùc haáp daãn cho taùc phaåm.
+ Gioïng vaên toaùt leân loøng chaân thaønh, nieàm say söa, ñaët bieät nhieät höùng daâng cao ôû phaàn cuoái.
6: Vaên baûn “Chuaån bò haønh trang vaøo theá kæ môùi” cuûa Vuõ Khoan ñaõ neâu ra vaø phaân tích nhöõng ñieåm maïnh vaø ñieåm yeáu naøo trong tính caùch, thoùi quen cuûa ngöôøi Vieät Nam ta? Nhöõng ñieåm maïnh vaø ñieåm yeáu aáy coù quan heä nhö theá naøo vôùi nhieäm vuï ñöa ñaát nöôùc ñi leân coâng nghieäp hoùa, hieän ñaïi hoùa trong thôøi ñaïi ngaøy nay?
- Ñeå chuaån bò haønh trang böôùc vaøo theá kæ môùi, ñöa ñaát nöôùc ñi leân coâng nghieäp hoùa, hieän ñaïi hoùa, chuùng ta caàn chæ roõ nhöõng ñieåm maïnh, ñieåm yeáu trong tính caùch, thoùi quen cuûa con ngöôøi Vieät Nam nhö sau:
- Ñieåm maïnh:
+ Thoâng minh, nhaïy beùn vôùi caùi môùi
+ Caàn cuø saùng taïo
+ Ñoaøn keát, ñuøm boïc laãn nhau trong thôøi kì choáng ngoaïi xaâm
+ Baûn tính thích öùng nhanh
- Ñieåm yeáu:
+ Thieáu kieán thöùc cô baûn, keùm khaû naêng thöïc haønh.
+ Khoâng coi troïng nghieâm ngaët quy trình coâng ngheä, chöa quen vôùi cöôøng ñoä khaån tröông.
+ Thöôøng soáng ñoá kò trong laøm aên vaø trong cuoäc soáng thöôøng ngaøy.
+ Coù nhieàu haïn cheá trong thoùi quen vaø neáp nghó, kì thò kinh doanh, quen vôùi bao caáp, thoùi suøng ngoaïi hoaëc baøi ngoaïi quaù möùc, thoùi “khoân vaët”, ít giöõ chöõ “tín”.
Laâu nay, khi noùi ñeán tính caùch daân toäc vaø phaåm chaát con ngöôøi Vieät Nam, chuùng ta thöôøng chæ noùi veà nhöõng öu ñieåm maø ít noùi ñeán haïn cheá. Ñeå ñöa ñaát nöôùc leân coâng nghieäp hoùa, hieän ñaïi hoùa chuùng ta caàn nhìn roõ ñieåm maïnh cuõng nhö haïn cheá trong tính caùch vaø thoùi quen cuûa ngöôøi Vieät Nam. Trong vaên baûn “Chuaån bò haønh trang vaøo theá kæ môùi”, caùch nhìn cuûa taùc giaû raát thaáu ñaùo, taùc giaû ñaõ chæ ra nhöõng ñieåm maïnh vaø ñieåm yeáu trong tính caùch vaø thoùi quen cuûa ngöôøi Vieät Nam. Töø nhöõng ñieåm maïnh vaø ñieåm yeáu naøy, moãi moät coâng daân Vieät Nam seõ ruùt ra nhöõng baøi hoïc boå ích, phaùt huy ñieåm maïnh, khaéc phuïc ñieåm yeáu ñeå xaây döïng vaø phaùt trieån ñaát nöôùc ñi leân coâng nghieäp hoùa hieän ñaïi hoùa..
7: Ñeå xaây döïng hình töôïng choù soùi vaø cöøu trong baøi thô “Choù soùi vaø cöøu” cuûa H.Ten, taùc giaû ñaõ löïa choïn nhöõng khía caïnh chaân thöïc naøo cuûa loaøi vaät, ñoàng thôøi coù nhöõng saùng taïo gì?
- Con cöøu ôû ñaây laø con cöøu cuï theå, nhaø thô löïa choïn moät chuù cöøu non beù boûng vaø ñaët chuù cöøu non aáy vaøo moät hoaøn caûnh ñaëc bieät, ñoái maët vôùi chuù soùi beân doøng suoái.
- Khi khaéc hoïa tính caùch chuù cöøu aáy, bieåu hieän qua thaùi ñoä, ngoân töø.... nhaø thô khoâng heà tuøy tieän maø caên cöù vaøo moät trong nhöõng ñaëc ñieåm voán coù cuûa loaøi cöøu laø tính cách hieàn laønh, chaúng bao giôø laøm haïi maø ai cuõng chaúng coù theå laøm haïi ai.
- Vôùi ñaàu oùc phoùng thoaùng vaø ñaëc tröng cuûa theå loaïi thô nguï ngoân, La Phoâng-ten coøn nhaân caùch hoùa chuù cöøu; noù cuõng suy nghó, noùi naêng vaø haønh ñoäng nhö ngöôøi “Xin beä haï haõy nguoâi côn giaän; Xeùt laïi cho töôøng taän keûo maø....; Nôi toâi uoáng nöôùc quaû laø’ Hôn hai chuïc böôùc caùch xa döôùi naøy; Chaúng leõ keû heøn naøy coù theå; Khuaáy nöôùc ngaøi uoáng phía nguoàn treân” ñoù chính laø ñieåm saùng taïo cuûa taùc giaû khi xaây döïng hình töôïng chuù cöøu.
8: Trình baøy nhöõng hieåu bieát cuûa em veà ñaëc ñieåm ngheä thuaät trong baøi thô “Con coø” cuûa Cheá Lan Vieân.
- Veà theå thô: Söû duïng theå thô töï do nhöng coù nhieàu caâu mang daùng daáp theå thô 8 chöõ. Theå thô töï do cho taùc gaûi khaû naêng theå hieän tình ñieäu caûm xuùc moät caùch linh hoaït deã daøng bieán ñoåi ôû baøi thô naøy caùc ñoaïn thöôøng ñöôïc baét ñaàu töø nhöõng caâu thô ngaén coù caáu truùc gioáng nhau nhieàu choã laëp laïi hoaøn toaøn gôïi aâm ñieäu lôøi ru.
- Vaàn : Cuõng laø yeáu toá ñöôïc taän duïng ñeå taïo aâm höôûng lôøi ru vì vaäy tuy khoâng söû duïng theå luïc baùt quen thuoäc. Baøi thô vaãn gôïi ñöôïc aâm höôûng lôøi haùt ru. Tuy nhieân baøi thô cuûa Cheá Lan Vieân khoâng phaûi laø moät baøi haùt ru thöïc sö,ï gioïng ñieäu cuûa baøi thô coøn laø gioïng suy ngaãm, coù caû trieát ly.ù Noù laøm cho baøi thô khoâng cuoán ngöôøi ta vaøo haún ñieäu ru eâm aùi ñeàu ñaën maø höôùng vaøo taâm trí nhieàu hôn söï suy ngaãm phaùt hieän.
- Veà hình ảnh: saùng taïo hình aûnh trong ca dao chæ laø nôi xuaát phaùt laø ñieåm töïa cho nhöõng lieân töôûng, töôûng töôïng saùng taïo môû roäng cuûa taùc giaû. Ñaëc ñieåm chung cuûa hình aûnh trong baøi thô naøy thieân veà yù nghóa bieåu töôïng maø nghóa bieåu töôïng khoâng phaûi choã naøo cuõng raønh maïch roõ raøng. Nhöõng hình aûnh bieåu töôïng trong baøi thô laïi gaàn guõi raát quen thuoäc vaãn coù khaû naêng haøm chöùa nhöõng yù nghóa môùi vaø coù giaù trò bieåu caûm.
9: Neâu ngaén goïn giaù trò noäi dung vaø ngheä thuaät cuûa baøi thô “Muøa xuaân nho nhoû” - Thanh Haûi.
- Giaù trò noäi dung:
+ Ñeà taøi muøa xuaân laø ñeà taøi phong phuù cho caùc thi nhaân thöû buùt. Ñaõ coù bao nhieâu baøi thô hay veà muøa xuaân. Nhaø thô Thanh Haûi khaù thaønh coâng khi phaùt hieän “Muøa xuaân nho nhoû” – öôùc voïng khieâm toán daâng hieán cho ñôøi cuûa baûn thaân mình vaø con ngöôøi. Haõy laøm tieáng chim, laøm saéc hoa, laøm noát nhaïc hoøa vaøo baûn hoøa ca muøa xuaân baát taän cuûa ñaát trôøi, cuộc đời.
- Giaù trò ngheä thuaät:
+ Baøi thô laø tieáng noùi taâm tình, laø caûm höùng muøa xuaân. Taùc giaû ñaõ phaùt hieän ñöôïc söï hoøa hôïp caùc taàng baäc muøa xuaân. Xuaân cuûa ñaát trôøi – Xuaân cuûa ñaát nöôùc, cuûa nhöõng ngöôøi laøm neân lòch söû – xuaân trong loøng cuûa moãi caù nhaân.
+ Söï thay ñoåi caùch xöng hoâ, söû duïng caáu truùc ñieäp, löïa choïn töø ngöõ chính xaùc ñaõ laøm cho baøi thô vöøa cuï theå laïi vöøa khaùi quaùt, vöøa rieâng laïi vöøa chung. Noù là “noát traàm” nhöng laïi laø “noát traàm xao xuyeán”, khoâng hoøa laãn.
+ Caáu töù cuûa baøi thô chaët cheõ, döïa treân söï phaùt trieån cuûa hình aûnh muøa xuaân. Töø muøa xuaân ñaát trôøi sang muøa xuaân ñaát nöôùc vaø muøa xuaân cuûa moãi ngöôøi goùp vaøo muøa xuaân lôùn cuûa cuoäc ñôøi.
+ Gioïng ñieäu baøi thô theå hieän taâm traïng, caûm xuùc cuûa taùc giaû. Gioïng ñieäu coù söï bieán ñoåi phuø hôïp vôùi noäi dung töøng ñoaïn: vui, say söa ôû ñoaïn ñaàu; nhịp nhanh, hối hả, phấn chấn ôû ñoaïn giöõa; boäc baïch nhöõng taâm nieäm trầm lắng vaø tha thieát ôû ñoaïn keát.
10: Trình baøy neùt ngheä thuaät ñaëc saéc cuûa baøi thô “Vieáng laêng Baùc” - Vieãn Phöông?
- Ngheä thuaät ñaëc saéc cuûa baøi thô.
+ Baøi thô taû vieäc vieáng laêng Baùc theo trình töï thôøi gian vaø khoâng gian töø ngoaøi vaøo trong laêng, töø khi vieáng vaø xuùc caûm sau khi vieáâng vôùi nhöõng thuû phaùp ngheä thuaät quen thuoäc: aån duï, nhaân hoùa, töôïng tröng...nhöng gaây moät caûm xuùc ñaëc bieät. Thaønh coâng tröôùc heát laø nhôø caûm xuùc heát söùc chaân thaønh vaø saâu saéc cuûa Vieãn Phöông. Xuùc caûm ñoù laïi ñöôïc “coäng höôûng” bôûi tình caûm thieâng lieâng maø Baùc daønh cho nhaân daân mieàn Nam vaø tình caûm thaønh kính, ngöôõng moä maø toaøn daân toäc daønh cho Baùc.
+ Baøi thô coù boá cuïc goïn roõ, gioïng ñieäu phuø hôïp vôùi noäi dung caûm xuùc: vöøa trang nghieâm, saâu laéng, vöøa thieát tha, ñau xoùt xen laãn söï töï haøo. Gioïng ñieäu thô ñöôïc taïo neân bôûi caùc yeáu toá: theå thô, nhòp ñieäu, ngoân ngöõ, hình aûnh.
+ Theå thô: chuû yeáu laø taùm tieáng, rieâng khoå thöù ba chæ coù baûy tieáng vaø doøng cuoái khoå hai laø chín tieáng, caùch hieäp vaàn coù hai daïng: vaàn lieàn vaø vaàn caùch: nhòp thô nhìn chung laø chaäm raõi, dieãn taû ñöôïc söï trang nghieâm, thaønh kính, laéng ñoïng trong taâm traïng taùc giaû. Rieâng khoå thô cuoái nhòp thô coù phaàn nhanh hôn, với ñieäp ngöõ “muoán laøm” vaø ñieäp caáu truùc, theå hieän roõ mong öôùc tha thieát vaø noãi nieàm löu luyeán cuûa nhaø thô.
+ Hình aûnh thô coù nhieàu saùng taïo, nhaát laø coù söï keát hôïp giöõa hình aûnh thöïc vôùi hình aûnh aån duï giaøu tính bieåu töôïng, nhaát laø caùc aån duï – bieåu töôïng nhö: maët trôøi trong laêng, traøng hoa, vaàng traêng saùng dòu hieàn, trôøi xanh maõi maõi...
11: Söï tinh teá trong caûm nhaän cuûa Höõu Thænh veà nhöõng bieán chuyeån trong khoâng gian luùc sang thu?
+ Höông oåi lan vaøo khoâng gian, phaû vaøo gioù se.
+ Söông ñaàu thu giaêng maéc nheï nhaøng, chuyeån ñoäng chaàm chaäm nôi ñöôøng thoân ngoõ xoùm.
+ Doøng soâng troâi moät caùch thanh thaûn gôïi leân veû ñeïp eâm dòu cuûa böùc tranh thieân nhieân; nhöõng caùnh chim baét ñaàu voäi vaõ ôû buoåi hoaøng hoân.
+ Caûm giaùc giao muøa ñöôïc dieãn taû thuù vò qua ñaùm maây muøa haï “vaét nöûa mình sang thu”
+ Naéng cuoái haï vaãn coøn noàng, coøn saùng nhöng nhaït daàn. Nhöõng ngaøy giao muøa naøy ñaõ ít ñi nhöõng côn möa raøo aøo aït baát ngôø .
+ Luùc naøy cuõng bôùt ñi nhöõng tieáng saám baát ngôø gaén cuøng nhöõng côn möa raøo muøa haï thöôøng coù.
Bieán chuyeån khoâng gian luùc sang thu ñöôïc Höõu Thænh caûm nhaän qua nhieàu yeáu toá, baèng nhöõng giaùc quan vaø söï rung ñoäng tinh teá qua höông vò qua söï vaän ñoäng cuûa gioù, söông, cuûa doøng soâng, caùnh chim, ñaùm maây, qua naéng, möa, tieáng saám vaø nhöõng töø ngöõ dieãn taû caûm giaùc, traïng thaùi: boãng, phaû vaøo, chuøng chình, hình nhö, deành daùng, vaét nöûa mình...
12: Möôïn lôøi noùi vôùi con trong baøi thô “Noùi vôùi con” cuûa Y phöông, nhaø thô gôïi veà coäi nguoàn sinh döôõng con ngöôøi, gôïi veà söùc soáng maïnh meõ, beàn bæ cuûa queâ höông mình. Boá cuïc cuûa baøi thô theå hieän yù ñoù nhö theá naøo?
- Loøng yeâu thöông con caùi, öôùc mô theá heä sau tieáp noái xöùng ñaùng, phaùt huy truyeàn thoáng cuûa toå tieân, queâ höông voán laø moät tình caûm cao ñeïp cuûa con ngöôøi Vieät Nam ta ñi suoát bao ñôøi nay. Baøi thô “Noùi vôùi con” cuõng naèm trong caûm höùng roäng lôùn, phoå hieán aáy nhöng Y Phöông ñaõ coù caùch noùi xuùc ñoäng cuûa rieâng mình. Möôïn lôøi noùi vôùi con, Y Phöông gôïi veà coäi nguoàn dinh döôõng moãi con ngöôøi, boäc loä niềm töï haøo vôùi söùc soáng maïnh meõ, beàn bæ cuûa queâ höông mình. Baøi thô ñöôïc boá cuïc thaønh hai ñoaïn:
+ Ñoaïn 1: (Töø ñaàu ñeán Ngaøy ñaàu tieân ñeïp nhaát treân ñôøi) Con lôùn leân trong tình yeâu thöông, söï naâng ñôõ cuûa cha meï, trong cuoäc soáng lao ñoäng neân thô cuûa queâ höông.
+ Ñoaïn 2: (Phaàn coøn laïi) Loøng töï haøo vôùi söùc soáng maïnh meõ, beàn bæ, vôùi truyeàn thoáng cao ñeïp cuûa queâ höông vaø nieàm mong öôùc con haõy keá tuïc xöùng ñaùng truyeàn thoáng aáy.
Vôùi bố cuïc nhö vaäy, baøi thô ñi töø tình caûm gia ñình maø môû roäng ra tình caûm queâ höông, töø nhöõng kæ nieäm gaàn gũi, thieát tha maø naâng leân leõ soáng. Caûm xuùc, chuû ñeà cuûa baøi thô boäc loä, daãn daét moät caùch töï nhieân, coù taàm khaùi quaùt nhöng cuï theå, dieãn tả moäc maïc maø gôïi caûm, maïnh meõ.
13: Neùt ñaëc saéc veà noäi dung vaø ngheä thuaät cuûa baøi thô “Maây vaø Soùng”cuûa Ta-go?

- Baøi thô laø moät lôøi em beù thuû thæ ,chuyeân troø vôùi meï:em beù yeâu maây vaø soùng,muoán ñi chôi cuøng maây vaø soùng nhöng em coøn yeâu meï hôn, neân ñaõ ôû nhaø baøy ra “caùi troø maây vaø soùng” ñeå ñöôïc quaán quyùt beân me. Ta-go khoâng ñoái laäp tình meï con vôùi tình yeâu thieân nhieân maø chỉ muoán nhaán maïnh moät ñieàu: cho duø thieân nhieân coù ñeïp ñeán ñaâu coù haáp daãn ñeán ñaâu nhöng cũng khoâng theå cuoán huùt baèng tình meï. Ñieàu naøy ñaõ taïo neân töù thô Maây vaø soùng ñeå ca ngôïi tình maãu töû thieâng lieâng.
- Baøi thô traøn ngaäp nhöõng hình aûnh thieân nhieân thô moäng, giaøu yù nghóa töôïng tröng: maây, traêng vaø baàu trôøi; soùng vaø bôø bieån. Töø nhöõng hình aûnh naøy, nhaø thô ñaõ xaây döïng moät töù thô ñoäc ñaùo noùi veà tình maãu töû thieâng lieâng, noù chaép caùnh cho trí töôûng töôïng bay boång ñeå taïo ra hai caûnh giaøu chaát thô theo caùch nghó cuûa treû thô: Maây vaø soùng ruû em beù ñi chôi vaø em ñaõ töø choái ñeå ôû nhaø baøy ra “caùi troø chôi maây vaø soùng” cuøng vôùi meï. Hai caûnh naøy laïi ñöôïc dieãn taû baèng lôøi em beù thuû thæ keå chuyeän vôùi meï döôùi hình thöùc ñoái thoaïi loàng trong ñoäc thoaïi.
Taát caû ñaëc saéc ngheä thuaät naøy taïo neân veû ñeïp cuûa baøi thô Maây vaø soùng – moät veû ñeïp kì thuù, huyeàn aûo, laáp laùnh aùnh saùng cuûa tình maãu töû thieâng lieâng.

14: Trình baøy noäi dung, yù nghóa vaø neùt ñaëc saéc veà ngheä thuaät cuûa truyeän ngaén “Nhöõng ngoâi sao xa xoâi” - Leâ Minh Khueâ.
Truyeän ngôïi ca theá heä treû Vieät Nam trong cuoäc khaùng chieán choáng Myõ cöùu nöôùc qua hình aûnh ñeïp ñeõ cuûa nhöõng coâ gaùi thanh nieân xung phong ôû moät toå trinh saùt phaù bom treân tuyeán ñöôøng Tröôøng Sôn. Ñoù laø nhöõng coâ gaùi treû trung taâm hoàn trong saùng, giaøu moäng mô, vaø trong cuoäc soáng chieán tröôøng ñaày gian khoå, hy sinh hoï luoân luoân hoàn nhieân, yeâu ñôøi, duõng caûm. Cuoäc soáng rieâng vaø nhöõng kyû nieäm ñeïp thôøi nieân thieáu ñaõ giuùp hoï vöôn leân trong cuoäc chieán ñaáu vaø laøm ngôøi saùng theâm göông maët cuûa töùng ngöôøi trong chieán traän. Phaûi laø ngöôøi trong cuoäc, phaûi hieåu, phaûi yeâu thöông vaø caûm phuïc hoï ñeán theá naøo thì nhaø vaên môùi vieát veà hoï nhöõng trang ñeïp vaø thaám tình ñeán theá .
- Ñaëc saéc ngheä thuaät:
+ Về phương thức trần thuật: truyện được trần thuật từ ngôi thứ nhất, cũng là nhân vật chính. Cách này tạo điều kiện thuận lợi để tác giả tập trung miêu tả thế giới nội tâm của nhân vật và tạo ra một điểm nhìn phù hợp để miêu tả hiện thực cuộc chiến đấu ở một trọng điểm trên tuyến đường Trường Sơn.
+ Một nét đặc sắc nổi bật là nghệ thuật xây dựng nhân vật chủ yếu là miêu tả tâm lí.
+ Ngôn ngữ và giọng điệu: ngôn ngữ trần thuật phù hợp với nhân vật kể chuyện – cô gái thanh niên xung người Hà Nội – tạo cho tác phẩm có giọng điệu và ngôn ngữ tự nhiên, gần với khẩu ngữ, trẻ trung và có chất nữ tính. Lời kể thường dùng những câu ngắn, nhịp nhanh, tạo được không khí khẩn trương trong hoàn cảnh chiến trường. Ở những đoạn hồi tưởng, nhịp kể chậm lại , gợi nhớ những kỉ niệm của tuổi niên thiếu hồn nhiên, vô tư và không khí thanh bình trước chiến tranh.
15: Baøi hoïc caàn ruùt ra cho baûn thaân qua böùc chaân dung töï hoïa cuûa “Roâ-bin-xôn Cru-xoâ” trích taùc phaåm cuøng teân cuûa nhaø vaên Anh Ñi-phoâ?
Qua nhöõng chi tieát veà böùc chaân dung töï hoïa, ta coøn thaáy hieän leân thaáp thoaùng cuoäc soáng voâ cuøng gian khoå cuûa Roâ-bin-xôn ngoaøi ñaûo hoang. Anh ñaõ laâm vaøo caûnh thieáu thoán nghieâm troïng (chuyeån trang phuïc, trang bò baèng vaûi sang trang phuïc, trang bò baèng da) phaûi ñoái maët vôùi söï khaéc nghieät cuûa thôøi tieát (naéng möa thaát thöôøng) caùc trang bò maø Rô-bin-xôn mang treân ngöôøi chöùng toû cuoäc soáng cuûa Roâ-bin-xôn treân ñaûo hoang raát vaát vaû, anh vöøa phaûi lao ñoäng, chaên nuoâi, saên baén, vöøa phaûi töï baûo veä mình khoâng chæ coù vaäy chaân dung töï hoïa vaø gioïng keå cuûa Roâ-bin-xôn coøn theå hieän moät tinh thaàn laïc quan baát chaáp moïi khoù khaên gian khoå. Khaéc hoïa chaân dung cuûa mình, Roâ-bin-xôn khoâng laàn naøo than phieàn veà söï thieáu thoán, khoå sôû. Traùi laïi caùch keå, taû moät caùch haøi höôùc chaân dung cuûa mình ñaõ theå hieän roõ tinh thaàn laïc quan cuûa Roâ-bin-xôn. Chaát haøi höôùc, laïc quan ñöôïc theå hieän roõ nhaát ôû phaàn ñaàu “toâi cöù mæm cöôøi töôûng töôïng” “xin caùc baïn vui loøng hình dung boä daïng cuûa toâi” vaø ôû phaàn moâ taû veà boä ria meùp, anh haøi höôùc so saùnh boä ria meùp nhö caùi maéc treo moät bò laïc giöõa ñaûo hoang, soáng taùch bieät giöõa loaøi ngöôøi vaø gaëp raát nhieàu khoù khaên nhöng Roâ-bin-xôn vaãn khoâng buoâng xuoâi. Anh ñaõ bieát mình khaéc phuïc moïi khoù khaên, luoân luoân vöôït leân treân moïi hoaøn caûnh ñeå laøm cho cuoäc soáng cuûa mình ngaøy caøng toát hôn. Coù theå noùi böùc chaân dung töï hoïa vaø lôøi keå cuûa Roâ-bin-xôn ñaõ giuùp ta ruùt ra baøi hoïc cho mình veà tinh thaàn vöôït khoù, laïc quan vöôn leân trong cuoäc soáng.
16 : Giaù trò noäi dung vaø ngheä thuaät qua vaên baûn “Boá cuûa Xi-moâng” cuûa Moâ-pa-xaêng.
- Noäi dung.
+ Qua vaên baûn “Boá cuûa Xi – moâng” taùc giaû ñaõ mieâu taû saâu saéc, tinh teá noãi ñau khoâng coù boá cuûa chuù beù Xi – Moâng vaø nieàm khaùt khao coù boá cuûa em. Taùc giaû ñaõ caûm thoâng beânh vöïc Xi – Moâng vaø pheâ phán nhöõng trò cöôøi gieãu treân noãi ñau cuûa ngöôøi khaùc, Moâ-pa-xaêng có cách nhìn nhân hậu, ñoä löôïng vaø beânh vöïc nhöõng ngöôøi phuï nöõ ñaõ töøng laàm lôõ nhö chò Blaêng-soát. Tuy laàm lôõ nhöng chò vaãn laø ngöôøi ñöùng ñaén, ñaùng ñöôïc neå troïng, ñaùng ñöôïc höôûng haïnh phuùc nhö moïi ngöôøi.
+ Truyeän ngaén cuõng theå hieän roõ quan ñieåm tieán boä cuûa Moâ-pa-xaêng pheâ phaùn nhöõng caùch nhìn ñònh keán, heïp hoøi, traân troïng nhöõng con ngöôøi bình thöôøng nhö Blaêng-soát, Phi-líp, Xi – Moâng ñaõ vöôït qua ñònh kieán ñeå coù moät gia ñình haïnh phuùc.
- Ngheä thuaät.
+ Neùt ñaëc saéc cuûa truyeän ngaén laø taùc giaû ñaõ thaáu hieåu saâu saéc taâm lí treû em, söï ngaây thô, hoàn nhieân vaø dễ bò toån thöông cuûa taâm hoàn con treû
+ Dieãn bieán caâu chuyeän theo trình töï thôøi gian maø vaãn duy trì ñöôïc höùng thuù , Xi-moâng töø tuyeät voïng ñeán hi voïng vaø tin töôûng, Phi-líp đã an uûi caäu beù, roài nhaän ñuøa laøm boá, töø oâng bố danh nghóa ñeán oâng boá chính thöùc.
+ Caâu chuyeän coù haäu maø khoâng deã daõi, giaûn ñôn.

17: Tình yeâu thöông cuûa Thoóc-tôn vaø chuù choù Baác qua ngoøi buùt cuûa Giaéc Laân-ñôn.
- Tình yeâu thöông ñaëc bieät cuûa Thoóc-tôn vaø chuù choù Baác ñaõ laøm thöùc daäy trong loøng ta nhöõng tình caûm trong saùng, vò tha nhöõng caùch soáng coù tình coù nghóa, ñoaïn trích traøn ñaày caûm höùng nhaân vaên khi Giaéc Laân-ñôn mieâu taû söï caûm hoùa chuù chó Baác cuûa Thoóc-tôn vôùi moät nieàm tin maõnh lieät vaøo con ngöôøi. Hãy yeâu thöông loaøi vaät, haõy quan heä toát ñeïp vôùi theá giôùi töï nhieân vaø vôùi con ngöôøi – phaûi chaêng ñoù laø thoâng ñieäp göûi ñeán moïi ngöôøi cuûa Giaéc Laân-ñôn?
- Vôùi ngheä thuaät keå chuyeän haáp daãn, taøi quan saùt tinh teá, hieåu bieát saâu saéc veà ñôøi soáng, taäp tính cuûa loaøi choù keùo xe tröôït tuyeát ôû Baéc Mó, cuøng vôùi trí töôûng töôïng tuyeät vôøi, nhaø vaên ñaõ ñi saâu vaøo “taâm hoàn” cuûa con choù Baác vaø dieãn taû sinh ñoäng nhieàu bieåu hieän khaùc nhau veà tình yeâu thöông cuûa noù ñoái vôùi Thooc-tôn .Thuû phaùp so saùnh ñöôïc taùc giaû söû duïng thaønh coâng đã goùp phaàn toâ ñaäm vaø khaéc saâu taâm traïng vaø tính caùch cuûa con choù Baác.

18: Neâu hoaøn caûnh saùng taùc cuûa vôû kòch “Baéc Sôn” cuûa Nguyeãn Huy Töôûng vaø toùm taét hoài 4 cuûa vôû kòch.
Vôû kòch Baéc Sôn ñöôïc Nguyeãn Huy Töôûng saùng taùc vaø ñöa leân saân khaáu ñaàu naêm 1946, trong khoâng khí soâi suïc cuûa nhöõng naêm ñaàu caùch maïng (coâng dieãn ngaøy 6-4-1946) taùc phaåm ñöôïc ñaùnh giaù laø söï khôûi ñaàu cho neàn kòch caùch maïng treân saân khaáu nöôùc nhaø, vôùi söï theå hieän thaønh coâng moät söï kieän caùch maïng vaø nhöõng con ngöôøi môùi: quaàn chuùng vaø ngöôøi chieán só caùch maïng, vôû kòch goàm 5 hoài, vaên baûn choïn ñöa vaøo saùch giaùo khoa laø 4 lôùp ñaàu cuûa hoài 4
* Toùm taét hoài 4
Ñeâm khuya Thôm thaáy Ngoïc, choàng mình caàm gaäy vaø ñeøn baám ñònh ñi ñaâu trong caùi daùng ñieäu raát khaû nghi. Naøng hoûi nhöng Ngoïc cöù giaáu quanh. Naøng cho choàng bieát coù tin ñoàn Ngoïc daét taây vaøo ñaùnh Vuõ Laêng. Ngoïc choái vaø noùi traùnh sang chuyeän veà Thaùi (moät chieán só caùch maïng). Coù tieáng goïi vaø Ngoïc voäi vaõ ra ñi. Thôm ngoài moät mình, nghó ñeán meù (meï) roài nghó ñeán Thaùi khoâng kheùo thì bò baét maát (lôùp 1) Thaùi vaø Cöuû bò giaëc ñuoåi, chaïy nhaàm vaøo nhaø Thôm, Thôm tìm caùch giaáu hai ngöôøi vaøo buoàng cuûa mình (lôùp 2).Ngoïc laïi trôû veà nhaø ñeå truy luøng Thaùi vaø Cöûu. Thôm khoân kheùo thoâng baùo cho hai ngöôøi bieát ñeå ñeà phoøng ñoàng thôøi cuõng tìm moïi caùch ñeå che chaén khoâng cho Ngoïc bieát. Cuoái cuøng Ngoïc laïi ra ñi (lôùp 3) Thôm thôû daøi khoan khoaùi nhìn theo Ngoïc ñi, mæm cöôøi : “May theá” (lôùp 4).
19 : Vôû kòch “Toâi vaø chuùng ta” theå hieän vaán ñeà cô baûn gì?
- Vaán ñeà cô baûn maø vôû kòch ñaët ra laø:
+ Khoâng theå khö khö giöõ laáy caùc nguyeân taéc, cô cheá ñaõ trôû thaønh cöùng ñôø, laïc haäu maø phaûi maïnh daïn thay ñoåi phöông thöùc toå chöùc, quaûn lí ñeå saûn xuaát phaùt trieån; ñöøng chaïy theo chuû nghóa hình thöùc maø caàn coi troïng thöïc tieãn, coi troïng hieäu quaû thieát thöïc cuûa coâng vieäc.
+ Khoâng coù thöù chuû nghóa taäp theå chung chung. Caùi “chuùng ta” ñöôïc ñaøo taïo thaønh nhöõng caùi toâi cuï theå. Vì theá, caàn quan taâm moät caùch thieát thöïc ñeán cuoäc soáng ñeán quyeàn lôïi cuûa nhöõng con ngöôøi.
- YÙ nghóa cuûa vở kòch ñoái vôùi thöïc tieãn phaùt trieån cuûa xaõ hoäi ta thôøi kì nhöõng naêm sau 1975 ñaàu thaäp nieân 80 cuûa theá kæ XX laø :
+ Trong boái caûnh ñaát nöôùc ñang chuyeån mình sang moät thôøi kyø vôùi nhöõng yeâu caàu phaùt trieån khaùc tröôùc, tình traïng cuï theå cuûa xí nghieäp Thaéng Lôïi ñaõ phaûn aùnh cuoäc ñaáu tranh gay gaét ñeå thay ñoåi phöông thöùc toå chöùc, quaûn lyù, leà loái hoaït ñoäng saûn xuaát treân ñaát nöôùc ta ñang coù nhöõng thay ñoåi maïnh meõ. Ñaát nöôùc ñaõ chuyeån sang moät giai ñoaïn môùi, caàn phaûi thay ñoåi tö duy thay ñoåi phöông thöùc quaûn lyù, toå chöùc, töø ñoù ñoåi môùi caùch laøm chöù khoâng theå giöõ maõi caùc nguyeân taéc, phöông phaùp cuûa thôøi gian tröôùc söï bieán chuyeån, sinh ñoäng cuûa thöïc tieãn cuoäc soáng ñoù laø thoâng ñieäp maø vôû kòch “Toâi vaø chuùng ta” mang laïi
B. PHẦN THỨ HAI: TIẾNG VIỆT.
BI. TIẾNG VIỆT HKI.

Câu 1: Thế nào là phương châm về lượng, phương châm về chất, phương châm quan hệ, phương châm cách thức, phương châm lịch sự?

- Phương châm về lượng: khi giao tiếp, cần nói cho có nội dung; nội dung của lời nói phải đáp ứng yêu cầu của cuộc giao tiếp, không thiếu, không thừa.
- Phương châm về chất: khi giao tiếp, đừng nói những điều mà mình không tin là đúng hay không có bằng chứng xác thực.
- Phương châm quan hệ: khi giao tiếp, cần nói đúng vào đề tài giao tiếp, tránh nói lạc đề.
- Phương châm cách thức: khi giao tiếp, cần chú ý nói ngắn gọn, rành mạch; tránh cách nói mơ hồ.
- Phương châm lịch sự: khi giao tiếp, cần tế nhị và tôn trọng người khác.
Câu 2: Theo em, chúng ta phải sử dụng phương châm hội thoại như thế nào cho đúng với tình huống giao tiếp.

Việc sử dụng các phương châm hội thoại cần phù hợp với đặc điểm của tình huống giao tiếp như: người nghe (Nói với ai?), thời điểm (Nói khi nào?), không gian- địa điểm giao tiếp (Nói ở đâu?), mục đích giao tiếp (Nói để làm gì?)

Câu 3: Em hãy nêu những nguyên nhân có thể dẫn đến việc không tuân thủ phương châm hội thoại.

Việc không tuân thủ những phương châm hội thoại có thể bắt nguồn từ những nguyên nhân sau:
- Người nói vô ý, vụng về, thiếu văn hóa giao tiếp.
- Người nói phải ưu tiên cho một phương châm hội thoại hoặc một yêu cầu khác quan trọng hơn.
- Người nói muốn gây một sự chú ý, để người nghe hiểu câu nói theo một hàm ý nào đó.

Câu 4: Từ ngữ xưng hô và việc sử dụng từ ngữ xưng hô.

a) Tiếng Việt có một hệ thống từ ngữ xưng hô rất phong phú, tinh tế và giàu sắc thái biểu cảm.
b) Người nói cần căn cứ vào đối tượng và các đặc điểm khác của tình huống giao tiếp để xưng hô cho thích hợp.
c) Trong tiếng Việt, xưng hô thường tuân theo phương châm “xưng khiêm, hô tôn”
Phương châm “xưng khiêm, hô tôn” được hiểu là khi xưng hô, người nói tự xưng mình một cách khiêm nhường và gọi người đối diện một cách tôn kính.

Câu 5: Dẫn trực tiếp, dẫn gián tiếp.

Có hai cách dẫn lời nói hay ý nghĩ (lời nói bên trong) của một người, một nhân vật:
- Dẫn trực tiếp, tức là nhắc lại nguyên văn lời nói hay ý nghĩ của một người hoặc nhân vật; lời dẫn trực tiếp được đặt trong dấu ngoặc kép.
- Dẫn gián tiếp, tức là thuật lại lời nói hay ý nghĩ của người hoặc nhân vật , có điều chỉnh cho thích hợp; lời dẫn gián tiếp không đặt trong dấu ngoặc kép.

Câu 6: Sự phát triển của từ vựng.

- Cùng với sự phát triển của xã hội, từ vựng của ngôn ngữ cũng không ngừng phát triển.
Những cách phát triển từ vựng tiếng Việt:
- Phát triển về nghĩa:
+ Biến đổi nghĩa: nghĩa cũ mất đi, nghĩa mới hình thành.
+ Có hai phương thức chuyển nghĩa chủ yếu: phương thức ẩn dụ và phương thức hoán dụ.
- Phát triển về số lượng:
+ Tạo từ ngữ mới để làm tăng vốn từ.
+ Mượn từ ngữ của tiếng nước ngoài. Bộ phận từ mượn quan trọng nhất trong tiếng Việt là từ mượn tiếng Hán.

Câu 7: Hiện tượng chuyển nghĩa của từ theo phương thức ẩn dụ, hoán dụ với việc sử dụng các biện pháp tu từ ẩn dụ, hoán dụ có gì khác nhau?

- Hiện tượng chuyển nghĩa theo phương thức ẩn dụ, hoán dụ tạo nên nghĩa mới thực sự cho từ, các nghĩa này được giải thích trong tự điển.
- Các biện pháp tu từ ẩn dụ, hoán dụ là cách diễn đạt bằng hình ảnh, hình tượng mang tính biểu cảm cho câu nói, không tạo ra nghĩa mới cho từ, chỉ có nghĩa lâm thời trong một ngữ cảnh cụ thể.

Câu 8: Thuật ngữ là gì? Nêu đặc điểm của thuật ngữ.

a) Thuật ngữ là những từ ngữ biểu thị khái niệm khoa học, công nghệ, thường được dùng trong các văn bản khoa học, công nghệ.
b) Đặc điểm của thuật ngữ:
- Về nguyên tắc, trong một lĩnh vực khoa học, công nghệ nhất định, mỗi thuật ngữ biểu thị một khái niệm, và ngược lại, mỗi khái niệm chỉ được biểu thị bằng một thuật ngữ.
- Thuật ngữ không có tính biểu cảm.

Câu 9: Thế nào là trau dồi vốn từ?

Muốn sử dụng tốt tiếng Việt, trước hết cần trau dồi vốn từ:
- Rèn luyện để nắm được đầy đủ và chính xác nghĩa của từ và cách dùng từ là việc rất quan trọng để trau dồi vốn từ.
- Rèn luyện để biết thêm những từ chưa biết, làm tăng vốn từ là việc thường xuyên phải làm để trau dồi vốn từ.

Câu 10: Thế nào là từ đơn, từ phức?

1) Từ đơn là từ chỉ có một tiếng.
2) Từ phức là từ gồm hai hoặc nhiều tiếng.
Từ phức có hai loại: Từ ghép và từ láy
a) Từ ghép là một từ phức được tạo ra bằng cách ghép các tiếng có quan hệ với nhau về nghĩa .
- Từ ghép có hai loại: Từ ghép chính phụ và từ ghép đẳng lập.
+ Từ ghép chính phụ có tiếng chính và tiếng phụ bổ sung nghĩa cho tiếng chính. Tiếng chính đứng trước, tiếng phụ đứng sau.
+ Từ ghép đẳng lập có các tiếng bình đẳng về mặt ngữ pháp (không phân ra tiếng chính, tiếng phụ)
- Nghĩa của từ ghép chính phụ và từ ghép đẳng lập.
+ Từ ghép chính phụ có tính chất phân nghĩa. Nghĩa của từ ghép chính phụ hẹp hơn nghĩa của tiếng chính.
+ Từ ghép đẳng lập có tính chất hợp nghĩa. Nghĩa của từ ghép đẳng lập khái quát hơn nghĩa của các tiếng tạo nên nó.
b) Từ láy là một loại từ phức, có quan hệ láy âm giữa các tiếng.
- Từ láy có hai loại: Từ láy toàn bộ và từ láy bộ phận.
+ Ở từ láy toàn bộ, các tiếng lặp lại nhau hoàn toàn; nhưng cũng có một số trường hợp tiếng đứng trước biến đổi thanh điệu hoặc phụ âm cuối (để tạo ra một sự hài hòa về âm thanh)
+ Ở từ láy bộ phận, giữa các tiếng có sự giống nhau về phụ âm đầu hoặc phần vần.
- Nghĩa của từ láy được tạo thành nhờ đặc điểm âm thanh của tiếng và sự hòa phối âm thanh giữa các tiếng. Trong trường hợp từ láy có tiếng có nghĩa làm gốc (tiếng gốc) thì nghĩa của từ láy có thể có những sắc thái riêng so với tiếng gốc như sắc thái biểu cảm, sắc thái giảm nhẹ hoặc nhấn mạnh,…

Câu 11: Từ láy và từ ghép có gì giống nhau và khác nhau?

- Giống nhau: đều thuộc loại từ phức, gồm nhiều tiếng cấu tạo nên.
- Khác nhau: Trong từ ghép, các tiếng có quan hệ với nhau về nghĩa. Còn trong từ láy, các tiếng có quan hệ về âm.

Câu 12: Thành ngữ là gì? Nghĩa của thành ngữ và cách sử dụng.

- Thành ngữ là loại cụm từ có cấu tạo cố định, biểu thị một ý nghĩa hoàn chỉnh.
- Nghĩa của thành ngữ có thể bắt nguồn trực tiếp từ nghĩa đen của các từ tạo nên nó, nhưng thường thông qua một số phép chuyển nghĩa như ẩn dụ, so sánh,..
- Sử dụng thành ngữ:
+ Thành ngữ có thể làm chủ ngữ, vị ngữ trong câu hay làm phụ ngữ trong cụm danh từ, cụm động từ,...
+ Thành ngữ ngắn gọn, hàm súc, có tính hình tượng, tính biểu cảm cao.

Câu 13: Nghĩa của từ là gì? Cách giải thích nghĩa của từ.

- Nghĩa của từ là nội dung (sự vật, tính chất, hoạt động, quan hệ...) mà từ biểu thị.
- Có thể giải thích nghĩa của từ bằng hai cách chính như sau:
+ Trình bày khái niệm mà từ biểu thị.
+ Đưa ra những từ đồng nghĩa hoặc trái nghĩa với từ cần giải thích.

Về Đầu Trang Go down
Xem lý lịch thành viên http://hocmai.forum5.info
 
ÔN TẬP NGỮ VĂN HKI 9 (PHẦN 3)
Xem chủ đề cũ hơn Xem chủ đề mới hơn Về Đầu Trang 
Trang 1 trong tổng số 1 trang

Permissions in this forum:Bạn không có quyền trả lời bài viết
♥♥ Best ♥♥ Friend ♥♥ Forever♥♥ :: Your first category :: Your first forum-
Chuyển đến